Typography

Ziekenhuis Nij Smellinghe in Drachten zal dit jaar geen nieuwe patiënten meer behandelen. Het ziekenhuis zegt dat het een te klein budget heeft gekregen.

Alle nieuwe patiënten zonder acute zorgvraag zullen pas in 2017 worden behandeld, heeft Nij Smellinghe besloten. De zorgvraag is volgens het ziekenhuis onverwacht snel is toegenomen door omstandigheden buiten zijn invloedssfeer om. Vervolgens kijkt men naar de zorgverzekeraars voor extra geld. Zorgverzekeraars verzekeren immers risico’s, en een onverwacht snelle stijging van de zorgvraag is zo’n risico, toch?

Laten we dit argument eens afpellen, te beginnen met de onverwacht snelle groei die het ziekenhuis dit jaar schat op 9 procent. Dat is een forse groei. Zeker wanneer deze wordt afgezet tegen het landelijke ziekenhuisakkoord. In dat akkoord hebben alle betrokken partijen afgesproken om het volume met 1 procent per jaar te laten groeien.

Dat was een landelijke, gemiddelde afspraak en misschien verschilt de lokale situatie. Zo gaat het UMCG in Groningen minder laagcomplexe zorg doen. Dat kan hebben geleid tot meer zorgvraag in Nij Smellinghe maar meestal gaat het afbouwen van deze laagcomplexe zorg traag. Bovendien was deze ontwikkeling bekend toen de contracten voor 2016 gesloten werden.

Zelf geeft het ziekenhuis aan dat de extra toestroom het gevolg was van de hoge kwaliteit zorg. Nu is het goed mogelijk dat Nij Smellinghe hoger dan gemiddelde kwaliteit levert. De kwaliteit van ziekenhuiszorg is echter nauwelijks inzichtelijk en heeft daardoor waarschijnlijk geen effect.

Mocht het toch zo zijn dat patiënten op basis van een positief imago in 2016 ineens liever naar Nij Smellinghe gaan, dan zouden andere ziekenhuizen geconfronteerd moeten worden met vraaguitval. In dat geval zou de zorgverzekeraar budgetten kunnen herverdelen tussen de populaire en impopulaire ziekenhuizen. Van afnemende zorgvraag bij andere ziekenhuizen is echter geen signaal.

Daarnaast zijn er andere ontwikkelingen die juist leiden tot een daling van de zorgvraag. Zo kreeg Nij Smellinghe in 2014 nog veel patiënten uit het verzorgingsgebied van De Sionsberg als gevolg van de interne problemen daar. Inmiddels draait Sionsberg weer ongeveer op het volume van 2013. Hierdoor zou Nij Smellinghe een flink aantal patiënten moeten verliezen.

Dichter bij huis is Sûnenz opgezet, een anderhalfdelijns zorgcentrum. Dit centrum biedt een laagdrempelige toegang tot eenvoudige medisch specialistische zorg. Ook deze zorg zou de toestroom van ziekenhuispatiënten moeten verminderen.

Wat kan de snelle omzetgroei dan verklaren? Uit onderzoek blijkt dat volumegroei slechts voor een klein deel samenhangt met gezondheidstoestand van patiënten. De groei is vaak het gevolg van nieuwe technologieën, waardoor artsen nieuwe aandoeningen of nieuwe patiëntengroepen kunnen behandelen, en veranderende behandelculturen.

De extra ‘zorgvraag’ is waarschijnlijk vooral het gevolg van extra zorgaanbod. De technologische ontwikkelingen gaan in Nij Smellinghe echter niet veel sneller dan in andere Nederlandse ziekenhuizen. Het lijkt er daarom meer op dat de artsen hebben besloten om patiënten die ze vorig jaar niet - of niet intensief - wilden behandelen, dit jaar wel - of intensiever - te behandelen. De sluizen werden opengezet, zoals ook blijkt uit de relatief korte wachtlijsten.

Extra zorg blijkt vaak onnodige zorg. Uit onderzoek blijkt dat de gezondheid van vergelijkbare patiënten in regio’s met intensievere zorg veelal lager is dan in regio’s met minder intensieve zorg. Het is daarom voor de hand liggend voor zorgverzekeraars om doelmatige zorg te willen afdwingen door budgetten te hanteren. Zo ontstaat er druk om binnen het beschikbare budget verstandige keuzes te maken en alleen zinnige en zuinige zorg te leveren. Nij Smellinghe accepteert haar budget echter niet.

Nu krijgen de zorgverzekeraars de zwartepiet omdat ze te weinig zorg hebben ingekocht. En als de Friezen dat geloven, dan heeft Nij Smellinghe een sterke troef in handen om een hoger budget voor 2017 uit te onderhandelen. Onderhandelingen tussen ziekenhuis en zorgverzekeraars die, zo wil het toeval, op dit moment plaatsvinden.

De patiëntenstop lijkt zo een ordinair instrument om meer geld te krijgen. De artsen zien er blijkbaar geen been in om hun eigen patiënten langer te laten wachten. En als het werkt en Nij Smellinghe krijgt een hoger budget, dan is ook de premiebetaler de dupe en zien we volgend jaar veel meer patiëntenstops.

 

Bron: LC.nl 26-10-2016