Typography

Via de airstrip van Drachten zijn exact een week geleden drugs gesmokkeld naar Zweden. Een vrijwilliger van het vliegveld gaf een van de smokkelaars een lift, blijkt nu. Een reconstructie van die woensdag.


Het is guur weer in Småland, een regio in het zuiden van Zweden. Rond 8:00 uur bereidt de 38-jarige Jimmy uit Jönköping zich voor op een vliegreis naar Nederland. Jimmy is een ervaren vlieger. Hij heeft zelfs een vliegbrevet voor een groter vliegtuig dan de Cessna 172 Skyhawk, het toestel dat hij vandaag gaat gebruiken.

De Cessna, een propellervliegtuig, is eigendom van de vliegclub van Värnamo, een stad in Småland. Vanuit dit gebied stijgt het vliegtuigje even later op. Aan boord is, naast de piloot, ook Abdeljalil uit Nyköping. Deze 43-jarige man draagt een petje. Op het ingediende vluchtplan staat een route naar Groningen Airport Eelde, al weten ze dat dit niet de eindbestemming zal zijn.

Na een vlucht van zo’n 700 kilometer komen de twee nog voor 12:00 uur aan op Eelde, waar ze de landingsprocedure volgen. De douane kijkt mee, het vliegtuig wordt bijgetankt. Jimmy en Abdeljalil stijgen weer op met de boodschap dat de vlucht teruggaat naar Zweden.

Van de radar

Na het opstijgen verdwijnt het vliegtuigje van de radar. De twee hebben de transponder uitgezet. Ze zetten koers naar Drachten, waar ze een landing gaan maken.

De gemeente Smallingerland - eigenaar van de airstrip naast de Wâldwei (N31) - vindt het prettig als de piloot een landing meldt, maar verplicht is het niet. Vanuit de lucht kunnen de Zweden zien of ze mogen landen: een groot wit vak naast de landingsbaan betekent dat het vliegveld is geopend. Staat er een geel kruis, dan is landen verboden.

Iets na 12:30 uur legt de piloot via de radio contact met ‘Drachten’ en vraagt om een landing. Het vliegveld is gewoon open en de landing verloopt soepel.

Op de airstrip stapt alleen Abdeljalil uit. Jimmy blijft aan boord van de Cessna. Abdeljalil zegt naar het centrum van Drachten te moeten. Hij vraagt om het telefoonnummer van een taxibedrijf.

Lift

Een 45-jarige vrijwilliger van de havendienst van het vliegveld hoort dit en biedt de Zweed een lift aan. ,,Ik moest zelf ook naar Drachten, dus hij kon wel meerijden’’, zegt de vrijwilliger, die niet met zijn naam in de krant wil. Hij zet zijn gast rond 13:00 uur af bij een restaurant in het centrum.

,,Een half uurtje later zou ik weer terugrijden naar het vliegveld. Daarom gaf ik hem mijn mobiele nummer, zodat hij me kon bellen als hij ook terug wilde.’’ Het loopt anders. Abdeljalil heeft meer tijd nodig of wil zijn nummer niet bekend maken. Hij regelt zelf vervoer.

Tegen 14:30 uur keert de Zweed terug. Een taxi zet hem af. ,,Het viel op dat hij zonder bagage naar het centrum ging en mét bagage terugkwam’’, vertelt de Drachtster vrijwilliger. ,,Hij had ineens een koffertje met wieltjes bij zich.’’

Gefronste wenkbrauwen

Het uitstapje zorgt bij de medewerkers op het vliegveld voor gefronste wenkbrauwen, weet de vrijwilliger nog. Maar - voorlopig - niet meer dan dat. ,,Het was een beetje vreemd. De twee spraken bovendien slecht Engels. Dat is ook best raar, zeker als je internationaal vliegt.’’

De mannen hebben ,,een kleurtje’’, gaat de vrijwilliger verder. ,,Maar dat vond ik niet verdacht. Hun gedrag was dat wél.’’ De alarmbellen gaan harder rinkelen als de Zweden bij vertrek weigeren om landingsgeld te betalen. ,,Ze hadden geen geld bij zich, zeiden ze. Geen creditcard, geen pin, alleen wat Zweeds geld.’’

Nadat het duo via de radio twee keer duidelijk is gemaakt dat er toch echt betaald moet worden, zetten vrijwilligers van het vliegveld een auto voor de Cessna. Voor de zekerheid. Uiteindelijk wordt er inderdaad gelapt en kunnen de twee vertrekken.

Hobbyvliegveld

,,Een beetje naïef misschien, maar pas toen gingen wij erover nadenken de politie te bellen. Hadden wij hier wel goed aan gedaan?’’, aldus de vrijwilliger. ,,Maar ja, dat is ook niet zo gek. Wij zijn puur een hobbyveld, er gebeurt hier nooit wat.’’

Lang hoeven de Drachtsters niet na te denken. ,,De recherche belde óns al, later in de middag. Er was eerder die dag iets verdachts gebeurd met het vliegtuig op Eelde, vandaar.’’

De vliegers houden zich namelijk niet aan het vluchtplan: van Eelde direct terug naar Zweden. Jimmy en Abdeljalil houden de autoriteiten ‘s ochtends al voor de gek door koers te zetten naar Drachten. Ook de terugreis gaat niet volgens schema. Volgens de gemeente vliegen de twee na Drachten terug naar Eelde. Waarschijnlijk gaat de reis nu echter rechtstreeks naar Zweden.

Plotseling doet de transponder het weer. Wie het vluchtschema op internet volgt, ziet geen start en landing op het vliegveld onder Groningen. Ook de marechaussee, die namens Nederland bij het onderzoek betrokken is, schept geen duidelijkheid.

Om 17:00 uur landt de Cessna op het kleine vliegveld Enoch Thulin, net boven de stad Landskrona. De ‘flygplats’ bestaat, net als in Drachten, uit één airstrip. Het is er uitgestrekt. Wie de baan op wil lopen, komt geen belemmeringen tegen. Niemand controleert.

Grootste Zweedse smokkel

De twee inzittenden krijgen op het vliegveld hulp van een vriend, de 49-jarige Maximillian. De man komt aan in een Renault, die hij parkeert op het kleine vliegveldje. De auto is gehuurd in Solna, een voorstad van de Zweedse hoofdstad Stockholm, waar Maximillian woont. Wat het trio niet weet, is dat de politie meekijkt. Die weet nog maar net dat het vliegtuigje hier landt. Maar liefst dertig agenten hebben het veld omsingeld.

De Zweed Ronny Lindell is rond 17:30 uur ook op het vliegveld. Hij is zweefvlieger en geeft ‘s avonds les. Lindell verklaart in een regionale krant als eerste hoe de politie hardhandig drie mannen afvoert. Zijn oog valt tevens op de koffer, die de vrijwilliger van de airstrip in Drachten enkele uren eerder ook zag.

De dagen erna verneemt de Drachtster vrijwilliger dat het om de grootste Zweedse drugssmokkel sinds de jaren negentig gaat. ,,Ongelofelijk’’, besluit hij. ,,Ze kwamen zo stuntelig en onnozel over. Dit waren bepaald geen doorgewinterde criminelen.’’

Erg grote vangst voor Zweden

De drie mannen zijn zaterdag voorgeleid in de rechtbank van Lund. Ze worden verdacht van ‘ernstige drugsdelicten’ en ‘drugshandel’. Alle drie ontkennen ze de beschuldigingen. Officier van justitie Stefan Gradler van het internationaal openbaar ministerie van Malmö wil nog niet zeggen welke drugs er in beslag zijn genomen, om hoeveel kilo het gaat en wat de waarde is. Duidelijk is dat het, voor Zweden, om een erg grote vangst gaat. Meer aanhoudingen sluit de officier niet uit. De mannen blijven tot 15 april vast zitten. Dan moet Gradler een zaak tegen ze hebben. Onduidelijk is nog of de drugs uit Drachten komen of ergens in de omgeving zijn opgepikt. Hierover wil de marechaussee niets zeggen.

 

Bron: LC.nl 05-04-2016